Καλώς ήλθατε

Συνδεθείτε ή εγγραφείτε ως Μέλη, προκειμένου να σχολιάσετε αναρτημένα άρθρα, slides κλπ ή/και να διατυπώσετε τις δικές σας απόψεις για οποιοδήποτε θέμα τεχνικού ενδιαφέροντος.

Πέμπτη, 21 Νοεμβρίου 2019
XHMIKA KATAΣΚΕΥΩΝ [construction chemicals]:ΕΠΙΚΙΝΔΥΝΟΤΗΤΑ – ΜΕΤΡΑ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣΠαναγιώτης Αναγνωστόπουλος, Πολ. Μηχ., Συνεργάτης ΙΟΚ, ΝΟΕ 2008 Ταξινόμηση χημικών ουσιών ανάλογα με τις ιδιότητες τους Α. Ανάλογα με τις φυσικές και χημικές τους ιδιότητες οι χημικές ουσίες ταξινομούνται σε: • • • • •Εύφλεκτες ουσίες Πολύ εύφλεκτες ουσίες Εξαιρετικά εύφλεκτες ουσίες Εκρηκτικές ουσίες Οξειδωτικές ουσίεςΕύφλεκτες ουσίες: υγρές ουσίες και παρασκευάσματα με πολύ χαμηλό σημείο ανάφλεξης. Πολύ εύφλεκτες ουσίες: ουσίες και παρασκευάσματα: -ουσίες που μπορεί να θερμανθούν και να αναφλέγουν στον αέρα σε κανονική θερμοκρασία χωρίς έξωθεν παροχή ενέργειας ουσίες σε στερεά κατάσταση, που μπορούν να αναφλέγουν εύκολα μετά από σύντομη επίδραση πηγής ανάφλεξης και που εξακολουθούν να φλέγονται ή να καίγονται μετά την απόσυρση της πηγής ανάφλεξης ουσίες σε υγρή κατάσταση, με πολύ χαμηλό σημείο ανάφλεξης ουσίες που σε επαφή με το νερό ή με υγρό αέρα εκλύουν εξαιρετικά εύφλεκτα αέρια σε επικίνδυνες ποσότητες.Εξαιρετικά εύφλεκτες ουσίες: ουσίες και παρασκευάσματα με εξαιρετικά χαμηλό σημείο ανάφλεξης και χαμηλό σημείο ζέσεως, καθώς και αέριες ουσίες και παρασκευάσματα που, υπό κανονική θερμοκρασία και πίεση, αναφλέγονται στον αέρα.Εκρηκτικές ουσίες: στερεές, υγρές, παχύρρευστες ή ζελατινώδεις ουσίες και παρασκευάσματα που αντιδρούν εξώθερμα και με ταυτόχρονη έκλυση αερίων, ακόμα και χωρίς την παρουσία ατμοσφαιρικού οξυγόνου και που υπό καθορισμένες συνθήκες δοκιμής εκπυρσοκροτούν, αναφλέγονται έντονα και γρήγορα ή εκρήγνυνται υπό την επίδραση θερμότητας και περιορισμού.σελ. 1 Oξειδωτικές ουσίες: ουσίες και παρασκευάσματα που σε επαφή με άλλες ουσίες και ιδίως εύφλεκτες, προκαλούν ισχυρώς εξώθερμη αντίδραση.Β. Ανάλογα με την επίδραση τους στον ανθρώπινο οργανισμό οι χημικές ουσίες ταξινομούνται σε: • • • • • • •Τοξικές ουσίες Πολύ τοξικές ουσίες Επιβλαβείς ουσίες Διαβρωτικές ουσίες Ερεθιστικές ουσίες Μεταλλαξιγόνες ουσίες Τοξικές στην αναπαραγωγή ουσίεςΤοξικές ουσίες: ουσίες και παρασκευάσματα που εισπνεόμενα, καταπινόμενα ή απορροφούμενα μέσω του δέρματος ακόμα και σε μικρές ποσότητες προκαλούν το θάνατο ή οξείες ή χρόνιες βλάβες της υγείας.Πολύ τοξικές ουσίες: ουσίες και παρασκευάσματα που εισπνε-όμενα, καταπινόμενα ή απορροφούμενα μέσω του δέρματος ακόμη και σε ελάχιστη ποσότητα προκαλούν το θάνατο ή οξείες ή χρόνιες βλάβες της υγείας.Επιβλαβείς ουσίες: ουσίες και παρασκευάσματα που εισπνεόμε-να, καταπινόμενα ή απορροφούμενα μέσω του δέρματος μπορούν να προκαλέσουν το θάνατο ή οξείες ή χρόνιες βλάβες της υγείας.σελ. 2 Διαβρωτικές ουσίες: ουσίες και παρασκευάσματα τα οποία, σε επαφή με ζώντες ιστούς, μπορούν να τους καταστρέψουν.Ερεθιστικές ουσίες: μη διαβρωτικές ουσίες και παρασκευάσματα, τα οποία, με άμεση, παρατεταμένη ή επαναλαμβανόμενη επαφή με το δέρμα ή τους βλεννογόνους, μπορούννα προκαλέσουν αντίδραση του οργανισμού (υπερευαισθητοποίηση) τέτοια ώστε, με περαιτέρω έκθεση σε αυτή την ουσία ή το παρασκεύασμα, να προκαλούνται χαρακτηριστικές επιβλαβείς αντιδράσεις.Μεταλλαξιγόνες ουσίες: ουσίες και παρασκευάσματα τα οποία, εισπνεόμενα, καταπινόμενα ή απορροφούμενα μέσω του δέρματος, μπορούν να προκαλέσουν κληρονομικά γενετικά ελαττώματα ή να αυξήσουν τη συχνότητα τους Τοξικές στην αναπαραγωγή ουσίες: ουσίες και παρασκευάσματα τα οποία, εισπνεόμενα, καταπινόμενα ή απορροφούμενα μέσω του δέρματος, μπορούν να προκαλέσουν ή να αυξήσουν τη συχνότητα μη κληρονομικών επιβλαβών φαινομένων στους απογόνους, ή να επιδράσουν δυσμενώς στις αναπαραγωγικές λειτουργίες ή δυνατότητες των δύο φύλων. Γ.Επικίνδυνες ουσίες για το περιβάλλονΕπικίνδυνες για το περιβάλλον ουσίες: ουσίες και παρασκευάσματα τα οποία, αν εισαχθούν στο περιβάλλον, παρουσιάζουν ή μπορεί να παρουσιάσουν άμεσο ή μελλοντικό κίνδυνο για έναν ή περισσότερους τομείς του περιβάλλοντος.σελ. 3 Επισήμανση χημικών ουσιών Εάν μία χημική ουσία ή ένα προϊόν ταξινομείται ως επικίνδυνο, ο παραγωγός ή ο εισαγωγέας οφείλει να περιλαμβάνει επισήμανση επικινδυνότητας στη συσκευασία. Στην ετικέτα πρέπει να αναγράφονται οι ακόλουθες πληροφορίες: •Όνομα ή εμπορική ονομασία της ουσίας ή του προϊόντος καθώς και όνομα ή διεύθυνση του υπεύθυνου για την κυκλοφορία του στην αγορά•Όνομα των επικίνδυνων επικινδυνότητας•Αριθμοί μητρώου ΕΚ για τις ουσίες, για παράδειγμα ο αριθμός Einecs (Ευρωπαϊκό ευρετήριο των υπαρχουσών στο εμπόριο χημικών ουσιών) ή Elincs (Ευρωπαϊκός κατάλογος νέων χημικών ουσιών)•Τυποποιημένες ενδείξεις επικινδυνότητας, σύμβολα κινδύνου, ενδείξεις κινδύνου (φράσεις R) και οδηγίες ασφάλειας (φράσεις S).περιεχομένωνπουσυνεπάγονταιτηνταξινόμησηΕχουν επίσης θεσπισθεί διατάξεις για παρασκευάσματα που περιέχουν διάφορες επικίνδυνες ουσίες, για τις οποίες απαιτούνται διάφορα σύμβολα και φράσεις κινδύνου. Παράδειγμα ετικέταςΤαυτότητα του προϊόντος: στην περίπτωση καθαρού προϊόντος ή ουσίας αναγράφεται η ονομασία του προϊόντος. Στην περίπτωση προϊόντος κατασκευασμένου ή παρασκευασμένου, αναγράφεται η εμπορική του ονομασία. Οταν περιλαμβάνονται συστατικά τοξικά, πολύ τοξικά, επιβλαβή ή διαβρωτικά σε συγκεντρώσεις που υπερβαίνουν τις εκάστοτε καθορισμένες τιμές, πρέπει η ετικέτα να αναφέρει : «περιέχει ... »σελ. 4 Τα σύμβολα κινδύνου, οι φράσεις κινδύνου (R) και οι φράσεις ασφάλειας (S), αποτελούν ενδείξεις του κινδύνου που παρουσιάζει η ουσία και των μέτρων ασφάλειας που απαιτούνται για τον χεισμό και χρήση ή εφαρμογή αυτής.Οι φράσεις R και S που ορίζονται από τις σχετικές οδηγίες της Ευρωπαϊκής Ενωσης πρέπει να αναγράφονται στην συσκευασία και το Δελτία Δεδομένων Ασφαλείας, ως προειδοποίηση αλλά και ως οδηγίες για την χρήση των επικίνδυνων προϊόντων και παρασκευασμάτων. Οι τυποποιημένες Φράσεις Κινδύνου αποτελούν μορφή κωδικοποίησης των βλαβών που είναι δυνατόν να προκαλέσει το προϊόν για την υγεία και την ασφάλεια υπό συνήθεις συνθήκες χειρισμού και χρήσης, για παράδειγμα R21: «Επιβλαβές σε επαφή με το δέρμα». Οι Φράσεις Ασφαλείας και οι συνδυασμοί τους αποτελούν μορφή κωδικοποίησης των προληπτικών μέτρων που πρέπει να λαμβάνονται όπως S15: «μακριά από θερμότητα».Τυποποιημένες Φράσεις Κινδύνου ή Φράσεις R (όπου R = risk) Στην Υ.Α.378/94 περιέχονται τυποποιημένες φράσεις που περιγράφουν τον κίνδυνο από τη χρήση κάποιων ουσιών. Η σχετική κωδικοποίηση είναι διεθνής: Φράσεις R R1 R2 R3 R4 R5 R6 R7 R8Εκρηκτικό σε ξηρή κατάσταση Κίνδυνος εκρήξεως από τράνταγμα, τριβή, φωτιά ή άλλες πηγές ανάφλεξης Πολύ μεγάλος κίνδυνος εκρήξεως από τράνταγμα, τριβή, φωτιά ή άλλες πηγές ανάφλεξης Σχηματίζει πολύ ευαίσθητες εκρηκτικές μεταλλικές ενώσεις Θέρμανση μπορεί να προκαλέσει έκρηξη Εκρηκτικό σε επαφή ή χωρίς επαφή με τον αέρα Μπορεί να προκαλέσει πυρκαγιά Σ' επαφή με καύσιμο υλικό μπορεί να προκαλέσει φωτιά σελ. 5 R9 RIO RH RI2 RI3 RÎ4 RI5 RI6 RI7 RI8 RI9 R20 R2I R22 R23 R24 R25 R26 R27 R28 R29 R30 R3I R32 R33 R34 R35 R36 R37 R38 R39 R40 R4I R42 R43 R44 R45 R46 R47 R48 R49 R50 R5I R52 R53 R54 R55 R56 R57 R58 R59Εκρηκτικό όταν αναμιχθεί με καύσιμα υλικά Εύφλεκτο Πολύ εύφλεκτο Εξαιρετικά εύφλεκτο Εξαιρετικά εύφλεκτο υγροποιημένο αέριο Αντιδρά βίαια με νερό Σε επαφή με το νερό ελευθερώνονται πολύ εύφλεκτα αέρια Εκρηκτικό όταν αναμιχθεί με οξειδωτικές ουσίες Αυτοαναφλέγεται στον αέρα Κατά τη χρήση μπορεί να σχηματίσει εύφλεκτα /εκρηκτικά μίγματα ατμού/ αέρος Μπορεί να σχηματίσει εκρηκτικά υπεροξείδια Βλαβερό όταν εισπνέεται Βλαβερό σε επαφή με το δέρμα Βλαβερό σε περίπτωση κατάποσης Τοξικό όταν εισπνέεται Τοξικό σε επαφή με το δέρμα Τοξικό σε περίπτωση κατάποσης Πολύ τοξικό όταν εισπνέεται Πολύ τοξικό σε επαφή με το δέρμα Πολύ τοξικό σε περίπτωση κατάποσης Σε επαφή με το νερό ελευθερώνονται τοξικά αέρια Κατά τη χρήση γίνεται πολύ εύφλεκτο Σε επαφή με οξέα ελευθερώνονται τοξικά αέρα Σε επαφή με οξέα ελευθερώνονται πολύ τοξικά αέρια Κίνδυνος αθροιστικών επιδράσεων Προκαλεί εγκαύματα Προκαλεί σοβαρά εγκαύματα Ερεθίζει τα μάτια Ερεθίζει το αναπνευστικό σύστημα Ερεθίζει το δέρμα Κίνδυνος πολύ σοβαρών μονίμων βλαβών υγείας Πιθανοί κίνδυνοι μονίμων βλαβών υγείας Κίνδυνος σοβαρής βλάβης των ματιών Μπορεί να προκαλέσει ευαισθητοποίηση με εισπνοή Μπορεί να προκαλέσει ευαισθητοποίηση σε επαφή με το δέρμα Κίνδυνος έκρηξης εάν θερμανθεί σε κλειστή ατμόσφαιρα Μπορεί να προκαλέσει καρκίνο Μπορεί να προκαλέσει κληρονομική γενετική βλάβη Μπορεί να προκαλέσει εκ γενετής παραμορφώσεις Κίνδυνος σοβαρής βλάβης της υγείας κατόπιν παρατεταμένης έκθεσης Μπορεί να προκαλέσει καρκίνο όταν εισπνέεται Κίνδυνος σοβαρής βλάβης της υγείας κατόπιν παρατεταμένης έκθεσης Τοξικό για τους υδρόβιους οργανισμούς Βλαβερό για τους υδρόβιους οργανισμούς Μπορεί να προκαλέσει μακροχρόνιες δυσμενείς επιπτώσεις στο υδάτινο περιβάλλον Τοξικό για τη χλωρίδα Τοξικό για την πανίδα Τοξικό για τους οργανισμούς του εδάφους Τοξικό για τις μέλισσες Μπορεί να προκαλέσει μακροχρόνιες δυσμενείς επιπτώσεις στο περιβάλλον Επικίνδυνο για τη στιβάδα του όζοντοςσελ. 6 Συνδυασμοί R φράσεων R14/I5 RI5/29 R20/21 R2I/22 R20/22 R20/21/22 R23/24 R24/25 R23/25 R23/24/25Αντιδρά βίαια σε επαφή με το νερό εκλύοντας αέρια πολύ εύφλεκτα Σε επαφή με νερό ελευθερώνονται τοξικά, λίαν εύφλεκτα Βλαβερό όταν εισπνέεται και σε επαφή με το δέρμα Βλαβερό σε επαφή με το δέρμα και σε περίπτωση κατάποσης Βλαβερό όταν εισπνέεται και σε επαφή με το δέρμα Βλαβερό όταν εισπνέεται, σε επαφή με το δέρμα και σε περίπτωση κατάποσης Τοξικό όταν εισπνέεται και σε επαφή με το δέρμα Τοξικό σε επαφή με το δέρμα και σε περίπτωση κατάποσης Τοξικό όταν εισπνέεται και σε περίπτωση κατάποσης Τοξικό όταν εισπνέεται, σε επαφή με το δέρμα και σε περίπτωση κατάποσηςΌσον αφορά τη χρήση στο χώρο εργασίας, στα δελτία δεδομένων ασφάλειας πρέπει να παρέχονται εκτεταμένες και τυποποιημένες συμπληρωματικές πληροφορίες σχετικά με τις επιπτώσεις για την υγεία, το περιεχόμενο του προϊόντος, τα κατάλληλα μέτρα προστασίας και τον εξοπλισμό ατομικής προστασίας. Φράσεις Δεδομένων Ασφάλειας (S) S1 S2 S3 S4 S5 S6 S7 S8 S9 S 12 S 13 S 14 S 15 S 16 S 17 S 18 S 20 S 21 S 22 S 23 S 24 S 25 S 26 S 27 S 28 S 29 S 30 S 33 S 35 S 36 S 37 S 38 S 39Να φυλάσσεται κλειδωμένο Μακριά από παιδιά Να φυλάσσεται σε δροσερό μέρος Μακριά από κατοικημένους χώρους Να διατηρείται το περιεχόμενο μέσα σε …(το είδος του κατάλληλου υγρού καθορίζεται από τον παραγωγό) Να διατηρείται σε ατμόσφαιρα …(το είδος του αδρανούς αερίου καθορίζεται από τον παραγωγό) Το δοχείο να διατηρείται ερμητικά κλεισμένο Το δοχείο να προστατεύεται από την υγρασία Το δοχείο να διατηρείται σε καλά αεριζόμενο μέρος Μη διατηρείται το δοχείο ερμητικά κλεισμένο Μακριά από τρόφιμα, ποτά και ζωοτροφές Μακριά από … (ασύμβατες ουσίες που καθορίζονται από τον παραγωγό) Μακριά από θερμότητα Μακριά από πηγές ανάφλεξης – Απαγορεύεται το κάπνισμα Μακριά από καύσιμα υλικά Χειριστείτε και ανοίξτε το δοχείο προσεκτικά Μη τρώτε ή πίνετε όταν το χρησιμοποιείτε Μην καπνίζετε όταν το χρησιμοποιείτε Μην αναπνέετε την σκόνη Μην αναπνέετε αέρια / αναθυμιάσεις/ ατμούς / εκνεφώματα (η κατάλληλη διατύπωση καθορίζεται από τον παραγωγό) Αποφεύγετε την επαφή με το δέρμα Αποφεύγετε την επαφή με τα μάτια Σε περίπτωση επαφής με τα μάτια πλύνετέ τα αμέσως με άφθονο νερό και ζητήστε ιατρική συμβουλή Αφαιρέστε αμέσως όλα τα ενδύματα που έχουν μολυνθεί Σε περίπτωση επαφής με το δέρμα, πλυθείτε αμέσως με άφθονο… (το είδος του υγρού καθορίζεται από τον παραγωγό) Μην αδειάζετε το περιεχόμενο στην αποχέτευση Ποτέ μην προσθέτετε νερό στο προϊόν αυτό Λάβετε προστατευτικά μέτρα έναντι ηλεκτροστατικών εκκενώσεων Το υλικό και ο περιέκτης του πρέπει να διατεθεί με ασφαλή τρόπο Να φοράτε κατάλληλη προστατευτική ενδυμασία Να φοράτε κατάλληλα γάντια Σε περίπτωση ανεπαρκούς αερισμού, χρησιμοποιείτε κατάλληλη αναπνευστική συσκευή Χρησιμοποιείτε συσκευή προστασίας ματιών / προσώπουσελ. 7 S 40 S 41 S 42 S 43 S 45 S 46 S 47 S 48 S 49 S 50 S 51 S 52 S 53 S 56 S 57 S 59 S 60 S 61 S 62Για τον καθαρισμό του δαπέδου και όλων των αντικειμένων που έχουν μολυνθεί από το υλικό αυτό χρησιμοποιείτε… (το είδος καθορίζεται από τον παραγωγό) Σε περίπτωση πυρκαγιάς και /ή εκρήξεως μην αναπνέετε τους καπνούς Κατά τη διάρκεια υποκαπνισμού/ ψεκάσματος χρησιμοποιείτε κατάλληλη αναπνευστική συσκευή (η κατάλληλη διατύπωση καθορίζεται από τον παραγωγό) Σε περίπτωση πυρκαγιάς να χρησιμοποιείτε… (αναφέρεται το ακριβές είδος μέσων πυρόσβεσης. Εάν το νερό αυξάνει τον κίνδυνο, προστίθεται: «Μη χρησιμοποιείτε ποτέ νερό») Σε περίπτωση ατυχήματος ή εάν αισθανθείτε αδιαθεσία, ζητήστε αμέσως ιατρική συμβουλή (δείξτε την ετικέτα αν είναι δυνατόν) Σε περίπτωση κατάποσης ζητήστε αμέσως ιατρική συμβουλή και δείξτε αυτό το δοχείο ή την ετικέτα Να διατηρείται σε θερμοκρασία που δεν υπερβαίνει τους... °C (καθορίζεται από τον παραγωγό) Να διατηρείται υγρό με… (κατάλληλο υγρό που πρέπει να καθοριστεί από τον παραγωγό) Διατηρείται μόνο μέσα στο αρχικό δοχείο Να μην αναμιχθεί με… (καθορίζεται από τον παραγωγό) Να χρησιμοποιείται μόνο σε καλά αεριζόμενο χώρο Δε συνίσταται η χρήση σε ευρείες επιφάνειες σε εσωτερικούς χώρους Αποφεύγετε την έκθεση - εφοδιαστείτε με τις ειδικές οδηγίες πριν από τη χρήση Το υλικό αυτό και ο περιέκτης του να εναποτεθούν σε χώρο συλλογής επικίνδυνων ή ειδικών αποβλήτων Να χρησιμοποιηθεί το κατάλληλο περίβλημα για να αποφευχθεί μόλυνση του περιβάλλοντος Ζητήστε πληροφορίες από τον παραγωγό/ προμηθευτή για ανάκτηση/ ανακύκλωση Το υλικό αυτό και ο περιέκτης του να θεωρηθούν κατά τη διάθεσή τους επικίνδυνα απόβλητα Αποφύγετε τη διάθεσή του στο περιβάλλον. Συμβουλευθείτε τις ειδικές οδηγίες/ δελτίο δεδομένων ασφαλείας Σε περίπτωση κατάποσης να μην προκληθεί εμετός: ζητήστε αμέσως ιατρική συμβουλή και δείξτε αυτό το δοχείο ή την ετικέττα τουΣυνδυασμοί S φράσεων S 1/2 S 3/7 S 3/9/14 S 3/9/14/49 S 3/9/49 S 3/14 S 7/8 S 7/9 S 7/47 S 20/21 S 24/25 S 29/56 S 36/37 S 36/37/39 S 36/39 S 37/39 S 47/49Φυλάξτε το κλειδωμένο και μακριά από παιδιά Διατηρείται το δοχείο ερμητικά κλεισμένο σε δροσερό μέρος Διατηρείστε σε δροσερό και καλά αεριζόμενο μέρος μακρυά από… (ασύμβατα υλικά που υποδεικνύονται από τον παραγωγό) Διατηρείται μόνο μέσα στο αρχικό δοχείο σε δροσερό και καλά αεριζόμενο μέρος μακριά από… (ασύμβατα υλικά που υποδεικνύονται από τον παραγωγό) Διατηρείται μόνο μέσα στο αρχικό δοχείο σε δροσερό μέρος Διατηρείται σε δροσερό μέρος μακριά από…(ασύμβατα υλικά που υποδεικνύονται από τον παραγωγό) Το δοχείο να διατηρείται ερμητικά κλεισμένο και προστατευόμενο από την υγρασία Το δοχείο να διατηρείται ερμητικά κλεισμένο και σε καλά αεριζόμενο μέρος Διατηρείστε το δοχείο καλά κλεισμένο σε θερμοκρασία που δεν υπερβαίνει τους … °C (να καθοριστεί από τον παραγωγό) Όταν το χρησιμοποιείτε μη τρώτε, μην πίνετε, μην καπνίζετε Αποφεύγετε επαφή με το δέρμα και με τα μάτια Μην αδειάζετε το περιεχόμενο στην αποχέτευση. Το υλικό αυτό και ο περιέκτης του να εναποτεθούν σε δημόσιο χώρο συλλογής επικίνδυνων ή ειδικών αποβλήτων Φοράτε κατάλληλη προστατευτική ενδυμασία και γάντια Φοράτε κατάλληλη προστατευτική ενδυμασία, γάντια και συσκευή προστασίας ματιών / προσώπου Φοράτε κατάλληλη προστατευτική ενδυμασία και συσκευή προστασίας ματιών / προσώπου Φοράτε κατάλληλα γάντια και συσκευή προστασίας ματιών / προσώπου Διατηρείται μόνο μέσα στο αρχικό δοχείο σε θερμοκρασία που δεν υπερβαίνει τους .....°C (καθορίζεται από τον παραγωγό)σελ. 8 Πρόληψη και έλεγχος της έκθεσης σε επικίνδυνες χημικές ουσίες Σύμφωνα με το Π.Δ. 338/2001 «Προστασία της υγείας και ασφάλειας των εργαζομένων κατά την εργασία από κινδύνους οφειλόμενους σε χημικούς παράγοντες» (ΦΕΚ 227/Α/9.10.2001), με το οποίο έγινε εναρμόνιση της ελληνικής νομοθεσίας με τις διατάξεις της οδηγίας 98/24/ΕΚ του Συμβουλίου της 7ης Απριλίου 1998, για την προστασία της υγείας των εργαζομένων από τις επικίνδυνες χημικές ουσίες, απαιτείται οι εργοδότες να: •εκτιμούν τους κινδύνους,•λαμβάνουν μέτρα για την εξάλειψη ή μείωση των κινδύνων,•παρακολουθούν την αποτελεσματικότητα των μέτρων πρόληψης και να αναθεωρούν την εκτίμηση,•διασφαλίζουν την ενημέρωση εκπροσώπων τους.καικατάρτισητωνεργαζομένωνκαι/ήτωνΗ ορθή εκτίμηση του κινδύνου αποτελεί τη βάση για την αποτελεσματική διαχείριση του κινδύνου. Εκτίμηση του κινδύνου σημαίνει προσδιορισμός των επικίνδυνων χημικών ουσιών, προκειμένου να ληφθούν προληπτικά μέτρα. Δύο παράγοντες καθορίζουν τον κίνδυνο που μπορεί να προέλθει από μία χημική ουσία: •τα χαρακτηριστικά της•ο βαθμός έκθεσης των εργαζομένων.Η εκτίμηση του κινδύνου μπορεί να προσεγγιστεί σε τέσσερα στάδια: 1.Σύνταξη καταλόγου με τις χημικές ουσίες που χρησιμοποιούνται στις διάφορες παραγωγικές διαδικασίες και με αυτές που παράγονται από τις διαδικασίες.2.Συλλογή πληροφοριών σχετικά με τις προαναφερθείσες ουσίες. Οι ετικέτες και τα δελτία δεδομένων ασφάλειας, τα οποία πρέπει να παρέχονται από τον προμηθευτή, είναι μια σημαντική πηγή πληροφοριών.3.Εκτίμηση της έκθεσης στις επικίνδυνες ουσίες, λαμβάνοντας υπόψη το επίπεδο, τον τύπο και τη διάρκεια της έκθεσης, συμπεριλαμβανομένων των συνδυασμένων επιπτώσεων των επικίνδυνων ουσιών που χρησιμοποιούνται συγχρόνως4.Κατάταξη των κινδύνων που προσδιορίστηκαν ανάλογα με τη σοβαρότητα τους. Η κατάταξη μπορεί στη συνέχεια να χρησιμοποιηθεί για την ανάπτυξη σχεδίου δράσης με στόχο την προστασία των εργαζομένων.Εκπαίδευση εργαζομένωνΟι εργοδότες οφείλουν να διασφαλίζουν την ενημέρωση και κατάρτιση των εργαζομένων και/ή των εκπροσώπων τους σχετικά με: •τις επικίνδυνες ιδιότητες των χημικών παραγόντων που χειρίζονται,•το επίπεδο, τον τύπο και τη διάρκεια έκθεσης, καθώς και τις συνθήκες εργασίας όπου υπεισέρχονται τέτοιοι παράγοντες,• κατάλληλες προφυλάξεις για την ασφάλεια των ιδίων και άλλων εργαζομένων στους χώρους εργασίας, • το αποτέλεσμα των διαδικασιών διαχείρισης κινδύνου που εφαρμόζονται ή πρόκειται να εφαρμοστούν,σελ. 9 Διάδοση της πληροφόρησηςΗ πρόσβαση στην πληροφόρηση αποτελεί τον υπ’ αριθμό ένα κρίσιμο παράγοντα στην πρόληψη των κινδύνων που προέρχονται από την παραγωγή ή τη χρήση επικίνδυνων χημικών ουσιών. Αν και αναγνωρίζεται το γεγονός ότι τα τελευταία χρόνια έχει αυξηθεί η ποιότητα και η ποσότητα της πληροφόρησης για τις επικίνδυνες χημικές ουσίες, υπάρχει ανάγκη αυτή η πληροφόρηση να φτάσει στις ομάδες στόχους: εργοδότες, εργαζόμενους, επιτροπές Υγείας και Ασφάλειας, τεχνικούς ασφάλειας, γιατρούς εργασίας, τεχνικούς επιθεωρητές, προμηθευτές κ.λπ. Επισήμανση χημικών ουσιών - ετικέταΗ ετικέτα με την επισήμανση των χημικών ουσιών προσφέρει την πρώτη πληροφόρηση στους εργοδότες. Δελτία Δεδομένων Ασφαλείας – ΔΔΑ (Material Safety Data Sheets - MSDS)Οι παραγωγοί και προμηθευτές χημικών ουσιών απαιτείται να διαθέτουν στους επαγγελματίες χρήστες δελτία δεδομένων ασφάλειας, τα οποία παρέχουν πληροφορίες σχετικά με τις ιδιότητες της ουσίας, τους κινδύνους για την υγεία και το περιβάλλον, τους κινδύνους που προέρχονται από τις φυσικοχημικές ιδιότητες, την αποθήκευση, χειρισμό, μεταφορά και διάθεση, καθώς και οδηγίες σχετικά με την προστασία των εργαζομένων, την πυροπροστασία, μέτρα που πρέπει να λαμβάνονται έπειτα από τυχαία απελευθέρωση, καθώς και μέτρα πρώτων βοηθειών, εφόσον είναι απαραίτητο. Ο κύριος σκοπός των δελτίων δεδομένων ασφάλειας είναι να δώσουν τη δυνατότητα στους εργοδότες να προσδιορίσουν εάν υπάρχουν επικίνδυνες χημικές ουσίες στο χώρο εργασίας και να εκτιμήσουν εάν από τη χρήση τους προκύπτει οποιοσδήποτε κίνδυνος για την υγεία και την ασφάλεια των εργαζομένων και/ή για το περιβάλλον. Οι εργαζόμενοι ή οι εκπρόσωποι τους πρέπει να έχουν πρόσβαση στα δελτία δεδομένων ασφάλειας. Οι πληροφορίες που περιέχονται στα δελτία δεδομένων ασφάλειας μπορεί να αποτελέσουν το σημείο εκκίνησης για τον προσδιορισμό των κινδύνων στους οποίους εκτίθενται οι εργαζόμενοι, καθώς και των απαιτούμενων μέτρων ελέγχου. Ωστόσο, ο παραγωγός δεν μπορεί να προβλέψει όλες τις πιθανές συνθήκες χρήσης. Τα μέτρα προστασίας που προτείνονται στα δελτία δεδομένων ασφαλείας πρέπει επομένως να προσαρμόζονται στις συνθήκες των συγκεκριμένων χώρων εργασίας. Το άρθρο 25 του Ν.1568/1985 αναφέρει: «ο εργοδότης οφείλει να γνωρίζει τους κινδύνους τους οποίους συνεπάγονται για την υγεία των εργαζομένων παράγοντες που χρησιμοποιούνται ή δημιουργούνται στους τόπους εργασίας και, προκειμένου να συμμορφωθεί με τις παραπάνω απαιτήσεις, δικαιούται να ζητά από τον παρασκευαστή, εισαγωγέα ή προμηθευτή των παραγόντων αυτών πληροφορίες τόσο για τους κινδύνους που συνεπάγονται για την υγεία των εργαζομένων όσο και για τις μεθόδους ασφαλούς χρήσης τους». Στην Οδηγία 91/155/ΕΟΚ (Υ.Α. 378/94) προβλέπεται η υποχρέωση παροχής δωρεάν πληροφοριών από τον παραγωγό, τον εισαγωγέα ή το διανομέα προς το χρήστη. Οι πληροφορίες πρέπει να παρέχονται υπό τη μορφή ενός δελτίου δεδομένων ασφάλειας (διεθνώς Μaterials Safety Data Sheets, συντομογραφία: MSDS). To άρθρο 3 της Οδηγίας αναφέρει τις πληροφορίες που υποχρεωτικά πρέπει να περιέχονται σ' ένα δελτίο δεδομένων ασφάλειας:σελ. 10 • •• • •• • • • • • • •Στοιχεία της ουσίας ή του παρασκευάσματος και στοιχεία για την επιχείρηση / εταιρεία (§1 του δελτίου) Σύσταση και στοιχεία για τα συστατικά του παρασκευάσματος, προσδιορισμός των κινδύνων, πρώτες βοήθειες (ανάλογα με τον τρόπο έκθεσης του θύματος) (§ 2,3,4 του δελτίου) Μέτρα για την καταπολέμηση της πυρκαγιάς (κατάλληλα και ακατάλληλα μέσα πυρόσβεσης) (§ 5 του δελτίου) Μέτρα για την αντιμετώπιση τυχαίας έκλυσης (προσωπικές και περιβαλλοντολογικές προφυλάξεις και μέτρα καθαρισμού) (§ 6 του δελτίου) Χειρισμός και αποθήκευση, έλεγχος της έκθεσης στο προϊόν και ατομική προστασία (π.χ. τύπος εξοπλισμού για την προστασία χεριών, οφθαλμών κ.λπ.) (§ 7,8 του δελτίου) Φυσικές και χημικές ιδιότητες (π.χ. οσμή, pH, σημείο ή περιοχή ζέσης, τήξης, ανάφλεξης, τάση ατμών κ.λπ.) (§ 9 του δελτίου) Σταθερότητα και δραστικότητα (συνθήκες ή υλικά που πρέπει να αποφεύγονται, επικίνδυνα προϊόντα αποσύνθεσης) (§ 10 του δελτίου) Τοξικολογικά στοιχεία (§ 11 του δελτίου) Οικολογικά στοιχεία (π.χ. ικανότητα αποικοδόμησης, δυνατότητα βιοσυσσώρευσης κλπ) (§ 12 του δελτίου) Μέθοδοι εξάλειψης της ουσίας ή του παρασκευάσματος (§ 13 του δελτίου) Στοιχεία σχετικά με τη μεταφορά (§ 14 του δελτίου) Στοιχεία σχετικά με τις κανονιστικές διατάξεις (§ 15 του δελτίου) Άλλα στοιχεία (§ 16 του δελτίου)Σημειώνεται ότι το άρθρο 3 της Υ.Α. 508/91 (συμπλήρωση της Υ.Α.1197/89 σε συμμόρφωση προς την Οδηγία 91/155/ΕΟΚ) αναφέρει: «Το δελτίο δεδομένων ασφάλειας...πρέπει να περιέχει υποχρεωτικά τις ακόλουθες ενδείξεις στην ελληνική ή και στην ελληνική» . Οι πληροφορίες που περιέχονται στα δελτία δεδομένων ασφάλειας συνιστούν την βάση για τη χάραξη πολιτικής υγείας και ασφάλειας στον τομέα των επικινδύνων χημικών ουσιών. Δεν νοείται εκπαίδευση των εργαζομένων στη σωστή χρήση ή αποθήκευση ουσιών που δε βασίζεται στο κείμενο των δελτίων δεδομένων.Χρήσιμα συστήματα πληροφόρησηςΗ Διεθνής Οργάνωση Εργασίας (ΔΟΕ) έχει καταρτίσει έναν οδηγό που απευθύνεται στις Επιτροπές Υγείας και Ασφάλειας και αφορά τους τρόπους επικοινωνίας μεταξύ των εργαζομένων και του εργοδότη για θέματα που αφορούν την υγεία και την ασφάλεια στο χώρο εργασίας, συμπεριλαμβανομένων των χημικών κινδύνων στους χώρους εργασίας. Ο οδηγός αυτός διατίθεται δωρεάν στη διεύθυνση: http://www.itcilo.it/english/actrav/telearn/osh/com/comain.htm Οι Διεθνείς Καρτέλες Ασφάλειας Χημικών Ουσιών (ICSC) οι οποίες αναπτύχθηκαν από τρεις συνεργαζόμενους διεθνείς οργανισμούς, το πρόγραμμα των Ηνωμένων Εθνών για το περιβάλλον (UNEP), το Διεθνές Γραφείο Εργασίας (ΔΓΕ) και την Παγκόσμια Οργάνωση Υγείας (ΠΟΥ) στο πλαίσιο της συνεργασίας τους με την επιτροπή των Ευρωσελ. 11 παϊκών Κοινοτήτων, προσφέρουν πληροφορίες για περισσότερες από 1200 ουσίες. Μια καρτέλα ICSC συνοψίζει βασικές πληροφορίες για την υγεία και ασφάλεια σε σχέση με τη χρήση χημικών ουσιών στους χώρους εργασίας. Επικίνδυνες ουσίες - Ευρωπαϊκή προτεραιότηταΗ αυξανόμενη ανησυχία ότι το τρέχον σύστημα ρύθμισης της ασφάλειας των χημικών προϊόντων για την προστασία του περιβάλλοντος και της υγείας δεν παρέχει επαρκή ασφάλεια οδήγησε στην ανάπτυξη της νέας ευρωπαϊκής πολιτικής για τα χημικά προϊόντα, η οποία περιγράφεται συνοπτικά στη Λευκή Βίβλο για μία μελλοντική πολιτική για τα χημικά προϊόντα. Στόχος της πολιτικής αυτής είναι να εξασφαλίσει υψηλό επίπεδο προστασίας της ανθρώπινης υγείας και του περιβάλλοντος για τις ση-μερινές και μελλοντικές γενεές και περιλαμβάνει ένα μοναδικό σύστημα καταχώρισης, αξιολόγησης και έγκρισης χημικών προϊόντων (REACH). Η απαίτηση της παροχής πληροφοριών στα επόμενα από την παραγωγή στάδια είναι ένα από τα κύρια στοιχεία αυτού του συστήματος διαχείρισης χημικών προϊόντων. Το σύστημα REACH έχει σκοπό να παρέχει περισσότερη πληροφόρηση σχετικά με τους κινδύνους των ουσιών και τον τρόπο χειρισμού των ενδεχόμενων κινδύνων. Στοχεύει επίσης στην ενίσχυση της απαίτησης για εκτίμηση κινδύνων, επειδή οι παραγωγοί, οι εισαγωγείς και οι μεταγενέστεροι χρήστες θα πρέπει να προβαίνουν σε εκτίμηση των κινδύνων για τις προβλεπόμενες χρήσεις και να προτείνουν μέτρα για τη διαχείριση των κινδύνων, ώστε να είναι δυνατός ο έλεγχος τους.σελ. 12
Εισάγετε το όνομά σας. *
Εισάγετε το e-mail σας. *
Μήνυμα
Κάντε ένα σχόλιο για το άρθρο. Το μήνυμα σχολίου σας θα δημοσιοποιηθεί μετά από έγκριση από την αρμόδια Επιτροπή.
*

Σφάλμα

Εισάγετε το όνομά σας.

Σφάλμα

Εισάγετε το e-mail σας.

Σφάλμα

Εισάγετε μήνυμα σχολίου.

Σφάλμα

Προέκυψε ένα λάθος κατά την αποστολή του σχολίου σας, παρακαλώ δοκιμάστε ξανά αργότερα.

Μήνυμα

Το μήνυμα σχολίου απεστάλη επιτυχώς. Θα δημοσιευτεί το συντομότερο δυνατό μετά την έγκριση του από την αρμόδια Επιτροπή.