Καλώς ήλθατε

Συνδεθείτε ή εγγραφείτε ως Μέλη, προκειμένου να σχολιάσετε αναρτημένα άρθρα, slides κλπ ή/και να διατυπώσετε τις δικές σας απόψεις για οποιοδήποτε θέμα τεχνικού ενδιαφέροντος.

Δευτέρα, 27 Ιανουαρίου 2020
ΤΥΠΟΠΟΙΗΣΗ - ΕΥΡΩΠΑΪΚΑ ΠΡΟΤΥΠΑΕπιμέλεια: Παν. Αναγνωστόπουλος Πολ. Μηχ., Συνεργάτης ΙΟΚ Τυποποίηση είναι η διαδικασία κατά την οποία οι ενδιαφερόμενοι (εθνικές αρχές, βιομηχανία, καταναλωτές, εργαζόμενοι κ.λ.π.) μέσω των οργανώσεων τους και με συγκεκριμένες διαδικασίες, εκπονούν, εκδίδουν και εφαρμόζουν έγγραφα κοινής αποδοχής, τα πρότυπα. Πρότυπα είναι τα έγγραφα τα οποία έχουν εκδοθεί από αναγνωρισμένο φορέα και περιέχουν, για κοινή και επαναλαμβανόμενη χρήση, κανόνες, κατευθυντήριες οδηγίες και τεχνικές προδιαγραφές, οι οποίες ξασφαλίζουν ότι προϊόντα, υλικά, διαδικασίες ή υπηρεσίες ανταποκρίνονται στο σκοπό για τον οποίο προορίζονται. Η τυποποίηση έπαιξε σημαντικό ρόλο στη βιομηχανική ανάπτυξη από τον 18ο αιώνα μέχρι σήμερα. Βοήθησε αποτελεσματικά στην υοθέτηση και χρήση κοινώς αποδεκτών προδιαγραφών, που εξασφαλίζουν τα χαακτηριστικά του προϊόντος και γενικότερα τις συναλλαγες. Με την ανάπτυξη της Ενιαίας Ευρωπαϊκής Αγοράς, της ελεύθερης κυκλοφορίας των προϊόντων και της παγκοσμιοποίησης των οικονομιών, τα πρότυπα αποτελούν βασικό εργαλείο για τον παραγωγό. Η νομοθεσία της Ευρωπαϊκής Ένωσης έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στην ανάπτυξη των προτύπων και στον καθοριστικό τους ρόλο στη διενέργεια δοκιμών και στηνπιστοποίηση, ώστε να διασφαλίζεται η ελεύθερη κυκλοφορία προϊόντων και υπηρεσιών. Ανάλογα με τον φορέα που δημιουργεί τα πρότυπα, αυτά κατατάσσονται σε: Διεθνή, που εκδίδονται από τους Διεθνείς Οργανισμούς Τυποποίησης ISO και IEC. Ευρωπαϊκά, τα οποία εκπονούν οι Ευρωπαϊκοί Οργανισμοί Τυποποίησης CEN, CENELEC, και ETSI. Εθνικά, τα οποία εκπονούνται από τους Εθνικούς Οργανισμούς Τυποποίησης. Η διαδικασία κατάρτισης των Ευρωπαϊκών Προτύπων ακολουθεί τα παρακάτω βήματα: Οι Ευρωπαϊκοί Οργανισμοί, μέσα από διαφανείς και αυστηρά προδιαγεγραμμένες διαδικασίες, που στηρίζονται στην αρχή της συναίνεσης, εκπονούν και εκδίδουν τα πρότυπα. Όταν ένα Ευρωπαϊκό Πρότυπο εγκριθεί, είναι υποχρεωτική η υιοθέτηση του από τους Εθνικούς Οργανισμούς Τυποποίησης, ενώ καταργείται κάθε Εθνικό Πρότυπο που είναι ασύμβατο πρός αυτό. Ευρωπαϊκά Πρότυπα που εκδίδονται για να καλύψουν τις βασικές απαιτήσεις ασφάλειας των Οδηγών Νέας Προσέγγισης και δημοσιεύονται στην Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, ονομάζονται Εναρμονισμένα Ευρωπαϊκά Πρότυπα.1 Τα Εναρμονισμένα Ευρωπαϊκά Πρότυπα εκπονούνται με εντολή της Ευρωπαϊκής Επιτροπής πρός τους Ευρωπαϊκούς Οργανισμούς Τυποποίησης, μέσω ειδικά θεσμοθετημένης Επιτροπής, όπως προβλέπεται από σχετική κοινοτική οδηγία.Η εφαρμογή των προτύπων είναι προαιρετική, εκτός εάν η χρήση τους ορίζεται ως υποχρεωτική με νομοθετική ρύθμιση. Η εφαρμογή των Εναρμονισμένων Ευρωπαϊκών Προτύπων από τους κατασκευαστές τα προϊόντα των οποίων οφείλουν να ακολουθούν τις Οδηγίες Νέας Προσέγγισης της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αποτελεί τεκμήριο συμμόρφωσης πρός τις βασικές απαιτήσεις ασφάλειας. Η προαιρετική τυποποίηση υποκαθιστά, όπου αυτό είναι εφικτό, τη νομοθετική ρύθμιση η οποία ενδέχεται να έχει επιπτώσεις στις πρωτοβουλίες των παραγωγών και της αγοράς, δεδομένου ότι η υιοθέτηση των προτύπων στηρίζεται στη διαφάνεια και συναίνεση και η εφαρμογή τους προϋποθέτει την αποδοχή των αποτελεσμάτων από αυτούς που τα χρησιμοποιούν.Ευρωπαϊκές Κατευθυντήριες Οδηγίες - European Directives Οι Ευρωπαϊκές Κατευθυντήριες Οδηγίες (European Directives) εκδίδονται από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Επιτροπή (European Commission).Έχουν υποχρεωτικό χαρακτήρα (δηλαδή, πρέπει να ενσωματωθούν στην εθνική νομοθεσία κάθε χώρας-μέλους της ΕΕ).Έχουν γενικό χαρακτήρα (δηλαδή, δεν ασχολούνται με τεχνικές λεπτομέρειες αλλά δίνουν βασικές κατευθύνσεις).Καθορίζουν τις Βασικές Απαιτήσεις για την Υγιεινή και Ασφάλεια (Essential Health and Safety Requirements - EHSRs).Η υλοποίησή των Ευρωπαϊκών Κατευθυντήριων Οδηγίες σε τεχνικό επίπεδο γίνεται μέσω έκδοσης Εναρμονισμένων Ευρωπαϊκών Προτύπων (Harmonized European Norms ή Harmonized ENs) από τους Ευρωπαϊκούς Εθνικούς Οργανισμούς Τυποποίησης (European National Standards Organizations).Τα Εναρμονισμένα Ευρωπαϊκά Πρότυπα, με την σειρά τους, γίνονται μέρος του εθνικού συστήματος τυποποίησης κάθε χώρας-μέλους της ΕΕ, μέσω της έκδοσής τους από τον αντίστοιχο Εθνικό Οργανισμό Τυποποίησης. Για τη χώρα μας, ο φορέας αυτός είναι ο Ελληνικός Οργανισμός Τυποποίησης (ΕΛΟΤ).Σήμανση CEΗ σήμανση CE είναι υποχρεωτική, για συγκεκριμένες κατηγορίες προϊόντων, βάση αντίστοιχων Ευρωπαϊκών Κατευθυντήριων Οδηγιών (European Directives).2 Αφορά προϊόντα (όχι τις εταιρείες κατασκευής τους) που πωλούνται σε χώρες-μέλη της ΕΕ.Υλοποιείται μέσω της Δήλωσης Συμμόρφωσης CE (EC-Declaration of Conformity ή EC-DoC) εκ’ μέρους είτε του κατασκευαστή, αντιπροσώπου του ή μεταπωλητή του.Η Δήλωσης Συμμόρφωσης CE βεβαιώνει ότι: oΤο προϊόν συμμορφώνεται με όλες τις απαιτήσεις που θέτουν οι σχετικές Ευρωπαϊκές Κατευθυντήριες Οδηγίες.oΗ συμμόρφωση του προϊόντος προκύπτει ως αποτέλεσμα της εφαρμογής των διαδικασιών πιστοποίησης που προβλέπουν οι σχετικές Ευρωπαϊκές Κατευθυντήριες Οδηγίες.•Κάποιες από τις απαιτήσεις που προκύπτουν από τους Ευρωπαϊκούς Κανονισμούς μπορούν να βεβαιωθούν με αυτο-πιστοποίηση από τον ίδιο τον κατασκευαστή (ο οποίος πρέπει να τηρεί σχετικά αρχεία) ενώ άλλες απαιτούν πιστοποίηση από ειδικευμένα εξωτερικά εργαστήρια (τα οποία κάνουν δοκιμές και αξιολόγηση των προϊόντων) τα οποία, με τη σειρά τους, πρέπει επίσης να είναι πιστοποιημένα για τέτοιες δοκιμές.•Δεν έχει επίσημα καμία σημασία ως συντομογραφία.Το μέσο υλοποίησης, σε επίπεδο τυποποίησης, των Ευρωπαϊκών Κατευθυντήριων Οδηγιών είναι οι Ευρωπαϊκοί Κανονισμοί (European Norms).Ευρωπαϊκά Πρότυπα - European Norms (EN) Τα Ευρωπαϊκά Πρότυπα (European Norms ή EN) προκύπτουν με δύο διαφορετικές μεθοδολογόιες και διακρίνονται ως εξής: Εναρμονισμένα Ευρωπαϊκά Πρότυπα Harmonized European Norms ή Harmonized ENs  Αποτελούν υλοποίηση απαιτήσεων Ευρωπαϊκών Κατευθυντήριων Οδηγιών (European Directives). Δημιουργούνται βάσει εντολής της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Επιτροπής (European Commission). Περιέχουν κανόνες ώστε να ικανοποιούνται οι Βασικές Απαιτήσεις για την Υγιεινή και Ασφάλεια (Essential Health and Safety Requirements - EHSRs).Μη εναρμονισμένα Ευρωπαϊκά Πρότυπα European Norms ή ENs  Δεν αποτελούν υλοποίηση απαιτήσεων Ευρωπαϊκών Κατευθυντήριων Οδηγιών. Δημιουργούνται βάσει αιτήματος ενός ή περισσοτέρων φορέων της αγοράς.Κάθε Ευρωπαϊκό Πρότυπο μελετάται και διαμορφώνεται από ειδική Τεχνική Επιτροπή (Technical Committee) ενός από τους τρεις αναγνωρισμένους Ευρωπαϊκούς Οργανισμούς Τυποποίησης (European Standards Organisations): 3 • • •CEN - European Committee for Standardization CENELEC - European Committee for Electrotechnical Standardization ETSI - European Telecommunications Standards InstituteΤα Ευρωπαϊκά Πρότυπα που εκδίδονται από τους παραπάνω φορείς παίρνουν το πρόθεμα EN και έναν κωδικό (πχ το EN 13241-1, το EN 12453 κλπ). Κάθε χώρα-μέλος της ΕΕ, διαθέτει έναν Εθνικό Οργανισμό Τυποποίησης (National Standards Organization). Για τη χώρα μας, ο φορέας αυτός είναι ο Ελληνικός Οργανισμός Τυποποίησης (ΕΛΟΤ). Αντίγραφα των Ευρωπαϊκών Προτύπων διατίθενται μόνο μέσω του αντίστοιχου Εθνικού Φορέα Τυποποίησης. Ο Εθνικός Φορέας Τυποποίησης έχει το μονοπώλιο στην οικεία χώρα-μέλος και κανένας από τους Ευρωπαϊκούς Εθνικούς Οργανισμούς Τυποποίησης δεν διαθέτει στο κοινό αντίγραφα των Ευρωπαϊκών Προτύπων. Οι χώρες-μέλη της ΕΕ ενσωματώνουν τα Ευρωπαϊκά Πρότυπα, Εναρμονισμένα και μη, στο εθνικό τους σύστημα τυποποίησης μέσω της έκδοσής τους από τους Εθνικούς Οργανισμούς Τυποποίησης, είτε στην πρωτότυπη γλώσσα είτε στην εθνική. Στο πρότυπο προστίθεται και η συντομογραφία του αντίστοιχου Εθνικού Φορέα Τυποποίησης. Έτσι για παράδειγμα, το Ευρωπαϊκό Πρότυπο EN 13241-1, τίθεται σε εφαρμογή στην Ελλάδα ως ΕΛΟΤ EN 13241-1, στην Ιταλία ως UNI EN 13241-1, στην Βρετανία ως BS EN 13241-1, στη Γερμανία ως DIN EN 13241-1. Με την ομοιόμορφη εφαρμογή τους στις χώρες-μέλη, τα Ευρωπαϊκά Πρότυπα καθίστανται ένα σταθερό σημείο αναφοράς στον τομέα της τυποποίησης. Ειδικά για τα Εναρμονισμένα Ευρωπαϊκά Πρότυπα επισημαίνονται τα εξής: •Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Επιτροπή (European Commission) εκδίδει τις Ευρωπαϊκές Κατευθυντήριες Οδηγίες (European Directives). o Οι Ευρωπαϊκές Κατευθυντήριες Οδηγίες έχουν γενικό χαρακτήρα (δηλαδή, δεν ασχολούνται με τεχνικές λεπτομέρειες αλλά δίνουν βασικές κατευθύνσεις). o Οι Ευρωπαϊκές Κατευθυντήριες Οδηγίες έχουν υποχρεωτικό χαρακτήρα (δηλαδή, πρέπει να ενσωματωθούν στην εθνική νομοθεσία κάθε χώρας-μέλους της ΕΕ).•Η υλοποίησή των Ευρωπαϊκών Κατευθυντήριων Οδηγίες σε τεχνικό επίπεδο γίνεται μέσω δημιουργίας και εφαρμογής Εναρμονισμένων Ευρωπαϊκών Προτύπων (Harmonized European Norms ή Harmonized ENs).4 Ευρωπαϊκοί Εθνικοί Οργανισμοί Τυποποίησης European National Standards Organizations Oι Εθνικοί Οργανισμοί Τυποποίησης (National Standards Organizations - NSOs) είναι μέλη των τριών αναγνωρισμένων Ευρωπαϊκών Οργανισμών Τυποποίησης (European Standards Organisations - ESOs): • • •CEN - European Committee for Standardization CENELEC - European Committee for Electrotechnical Standardization ETSI - European Telecommunications Standards InstituteΚράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης Οι Εθνικοί Οργανισμοί Τυποποίησης των κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης (European Union - EU). είναι οι ακόλουθοι:Αυστρία Osterreichisches Normungsinstitut (ON) ΜέλοςΜέλοςCENETSIOsterreichischer Verband fur Elektrotechnik (OVE) ΜέλοςΜέλοςCENELECETSIΒέλγιο Bureau de Normalisation/Bureau voor Normalisatie (NBN) ΜέλοςΜέλοςCENETSIComite Electrotechnique Belge - Belgisch Elektrotechnisch Comite (BEC-CEB) Μέλος CENELECΒουλγαρία Bulgarian Institute for Standardisation (BDS) ΜέλοςΜέλοςCENCENELECCommunications Regulation Commission (CRC) Μέλος ETSIΓαλλία Association Francaise de Normalisation (AFNOR)5 ΜέλοςΜέλοςCENETSIUnion Technique de l'Electricite (UTE) Μέλος CENELECΓερμανία Deutsches Institut fur Normung e. V. (DIN) Μέλος CENDeutsche Kommission Elektrotechnik Elektronik Informationstechnik im DIN und VDE (DKE) ΜέλοςΜέλοςCENELECETSIΔανία Danish Standards (DS) ΜέλοςΜέλοςCENCENELECIT- og Telestyrelsen Μέλος ETSIΕλλάδα Hellenic Organization for Standardization (ELOT) ΜέλοςΜέλοςΜέλοςCENCENELECETSIΕσθονία Estonian Centre for Standardisation (EVS) ΜέλοςΜέλοςCENCENELECTehnilise Järelevalve Amet (TJA)6 Μέλος ETSIΗνωμένο Βασίλειο British Standards Institution (BSI) ΜέλοςΜέλοςΜέλοςCENCENELECETSIΙρλανδία National Standards Authority of Ireland (NSAI) ΜέλοςΜέλοςCENETSIElectro-Technical Council of Ireland Limited (ETCI) Μέλος CENELECΙσπανία Asociacion Espanola de Normalizacion y Certificacion (AENOR) ΜέλοςΜέλοςΜέλοςCENCENELECETSIΜέλοςΜέλοςCENELECETSIΙταλία Ente Nazionale Italiano di Unificazione (UNI) Μέλος CENComitato Elettrotecnico Italiano (CEI)Ministero dello Sviluppo Economico - Dipartimento per la Comunicazioni Μέλος ETSIΚάτω Χώρες Nederlands Normalisatie-instituut (NEN) ΜέλοςΜέλοςCEN7Μέλος CENELECETSI Κύπρος Cyprus Organisation for Standardisation (CYS) ΜέλοςΜέλοςΜέλοςCENCENELECETSIΜέλοςΜέλοςΜέλοςCENCENELECETSIΜέλοςΜέλοςΜέλοςCENCENELECETSIΛεττονία Latvian Standards Ltd (LVS)Λιθουανία Lithuanian Standards Board (LST)Λουξεμβούργο Institut Luxembourgeois de la Normalisation, de l’Accreditation, de la Securite et qualite des produits (ILNAS) ΜέλοςΜέλοςΜέλοςCENCENELECETSIΜάλτα Malta Standards Authority (MSA) ΜέλοςΜέλοςΜέλοςCENCENELECETSIΜέλοςΜέλοςΜέλοςCENCENELECETSIΟυγγαρία Hungarian Standards Institution (MSZT)Πολωνία Polish Committee for Standardization (PKN)8 ΜέλοςΜέλοςΜέλοςCENCENELECETSIΜέλοςΜέλοςΜέλοςCENCENELECETSIΜέλοςΜέλοςΜέλοςCENCENELECETSIΜέλοςΜέλοςΜέλοςCENCENELECETSIΜέλοςΜέλοςΜέλοςCENCENELECETSIΠορτογαλία Instituto Portugues da Qualidade (IPQ)Ρουμανία Romanian Standards Association (ASRO)Σλοβακία Slovak Standards Institute (SUTN)Σλοβενία Slovenian Institute for Standardization (SIST)Σουηδία Swedish Standards Institute (SIS) Μέλος CENSEK Svensk Elstandard (SEK) Μέλος CENELECInformationstekniska standardiseringen (ITS) Μέλος ETSI9 Τσεχική Δημοκρατία Czech Office for Standards, Metrology and Testing (UNMZ) ΜέλοςΜέλοςΜέλοςCENCENELECETSIΦινλανδία Suomen Standardisoimisliitto r.y. (SFS) Μέλος CENStandardization in Finland (SESKO) Μέλος CENELECFinnish Communications Regulatory Authority (FICORA) Μέλος ETSIΚράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ζώνης Ελεύθερου Εμπορίου Περιλαμβάνονται οι Εθνικοί Οργανισμοί Τυποποίησης για τα 3 από τα 4 κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ζώνης Ελεύθερου Εμπορίου (European Free Trade Area - EFTA). Τα κράτημέλη του συγκεκριμένου οργανισμού δεν συμμετέχουν στην Ευρωπαϊκή Ένωση, αλλά συμμετέχουν στην διαδικασία προτυποποίησης που ακολουθεί η ΕΕ.Ελβετία Schweizerische Normen-Vereinigung (SNV) Μέλος CENElectrosuisse Μέλος CENELECSchweizerischer Verband der Telekommunikation (ASUT) Μέλος ETSIΙσλανδία Icelandic Standards (IST)10 ΜέλοςΜέλοςΜέλοςCENCENELECETSIΝορβηγία Standards Norway (SN) Μέλος CENNorsk Elektroteknisk Komite (NEK) Μέλος CENELECPost- og teletilsynet (NPT)11
Εισάγετε το όνομά σας. *
Εισάγετε το e-mail σας. *
Μήνυμα
Κάντε ένα σχόλιο για το άρθρο. Το μήνυμα σχολίου σας θα δημοσιοποιηθεί μετά από έγκριση από την αρμόδια Επιτροπή.
*

Σφάλμα

Εισάγετε το όνομά σας.

Σφάλμα

Εισάγετε το e-mail σας.

Σφάλμα

Εισάγετε μήνυμα σχολίου.

Σφάλμα

Προέκυψε ένα λάθος κατά την αποστολή του σχολίου σας, παρακαλώ δοκιμάστε ξανά αργότερα.

Μήνυμα

Το μήνυμα σχολίου απεστάλη επιτυχώς. Θα δημοσιευτεί το συντομότερο δυνατό μετά την έγκριση του από την αρμόδια Επιτροπή.