Καλώς ήλθατε

Συνδεθείτε ή εγγραφείτε ως Μέλη, προκειμένου να σχολιάσετε αναρτημένα άρθρα, slides κλπ ή/και να διατυπώσετε τις δικές σας απόψεις για οποιοδήποτε θέμα τεχνικού ενδιαφέροντος.

Τρίτη, 17 Οκτωβρίου 2017

Επί σειρά ετών έμφαση δινόταν, κατά κύριο λόγο, στην φέρουσα ικανότητα (αντοχή) και στον ασύγκριτο λόγο τιμής / απόδοσης του σκυροδέματος έναντι των λοιπών δομικών υλικών σε ευρύ φάσμα κατασκευών. Αργότερα ήρθε στο προσκήνιο και η ποικιλομορφία των επιφανειακών τελειωμάτων που μπορούν να επιτευχθούν με το σκυρόδεμα.

ΤΟ ΕΜΦΑΝΕΣ ΣΚΥΡΟΔΕΜΑ ΣΤΗΝ ΠΡΑΞΗ (Fair Faced Concrete, Visual Concrete, Sichtbeton) Επιμέλεια: Π. Αναγνωστόπουλος, Πολ. ΜηχΔύσκολα μπορεί να φανταστεί κανείς την σύγχρονη Αρχιτεκτονική χωρίς εμφανές σκυρόδεμα (fair faced concrete, visual concrete, Sichtbeton). Επί σειρά ετών έμφαση δινόταν, κατά κύριο λόγο στην φέρουσα ικανότητα (αντοχή) και στον ασύγκριτο λόγο τιμής / απόδοσης του σκυροδέματος έναντι των λοιπών δομικών υλικών σε ευρύ φάσμα κατασκευών. Αργότερα ήρθε στο προσκήνιο και η ποικιλομορφία των επιφανειακών τελειωμάτων που μπορούν να επιτευχθούν με το σκυρόδεμα. Τα χαρακτηριστικά, η μορφή και η υφή των εμφανών επιφανειών μπορούν σήμερα να καλύψουν τις απαιτήσεις ποικιλίας λειτουργικών και αισθητικών απαιτήσεων. Με τις εξελίξεις στην τεχνολογία του σκυροδέματος δόθηκαν στους κατασκευαστές νέες δυνατότητες διαμόρφωσης της τελικής επιφανείας των κατασκευών από σκυρόδεμα. Εδώ και δεκαετίες, η ομαλή και με το κατά το δυνατόν λιγότερα ελαττώματα επιφάνεια του σκυροδέματος με την χρήση επιμελημένων ξυλοτύπων αποτελεί τον ορισμό του εμφανούς σκυροδέματος (fair faced concrete, Sichtbeton). Με την πάροδο του χρόνου το εμφανές σκυρόδεμα έχει ενταχθεί, πέραν των δομικών του ιδιοτήτων, ως βασικό στοιχείο του αρχιτεκτονικού σχεδιασμού των κατασκευών, με απαιτήσεις για το φινίρισμα των εκτεθειμένων επιφανειών, ολοένα αυξανόμενες. Αυτό σημαίνει υψηλότερων απαιτήσεων προδιαγραφές. Σήμερα τα υψηλών απαιτήσεων εμφανή σκυροδέματα ζητείται να διαθέτουν τα ακόλουθα χαρακτηριστικά: επιφάνειες στοιχείων με την προδιαγραφόμενη υφή και ανοχές χαμηλό ποσοστό επιφανειακών κενών (μέγιστη αναλογία "φυσσαλίδων" -surface voids, blow holes, bubbles - της τάξης 0,3 - 0.8% της εκάστοτε ελεγχόμενης επιφάνειας) μικρές διαστάσεις "φυσαλίδων" (Φ < 3 mm ή κατά την προδιαγραφή) ομαλή υφή σκυροδέματος ομοιόμορφη εμφάνιση1 / 18 Εμφανές και Αρχιτεκτονικό Σκυρόδεμα Ένα από τα βασικά χαρακτηριστικά των πάσης φύσεως κατασκευών από σκυρόδεμα είναι το επιφανειακό τελείωμα, δηλαδή η μορφή, η υφή και οι γεωμετρικές ανοχές των επιφανειών που προκύπτουν μετά την αφαίρεση των ξυλοτύπων. Και τούτο ανεξαρτήτως του αν το στοιχείο θα επιχριστεί ή όχι. Για κάθε είδος επιφανειακού τελειώματος θα πρέπει να καθορίζονται τα ακόλουθα: α)Το υλικό επιφανειακής επίστρωσης των καλουπιώνβ)Απαιτήσεις για την χρωματική σταθερότηταγ)Ορια μεγέθους, βάθος και συχνότητα εμφάνισης φυσαλίδωνδ)Μέγεθος και συχνότητα ατελειών της επιφανείας του ξυλοτύπου. Οι ανωμαλίες αυτές είναι ανεξάρτητες από τις οποιεσδήποτε αποδεκτές αποκλίσεις ανοχών του στοιχείου και αφορούν μόνον τις οφειλόμενες σε ατέλειες της επιφανείας του ξυλοτύπου.ε)Επιτρεπόμενες - αποδεκτές επεμβάσεις βελτίωσης της τελικής επιφάνειας του σκυροδέματοςΤα κανονιστικά κείμενα που εφαρμόζονται σε διάφορες χώρες καθορίζουν τις ελάχιστες απαιτήσεις ανά τύπο κι περίπτωση κατασκευής από σκυρόδεμα (βλπ. Παράρτημα). Το Ευρωπαϊκό Πρότυπο ΕΛΟΤ ΕΝ 13670: Εκτέλεση έργων από σκυρόδεμα -- Execution of concrete structures, προβλέπει την ακόλουθη κατηγοριοποίηση των επιφανειακών τελειωμάτων: Είδος τελειώματοςΠεριπτώσεις εφαρμογήςΠαραδείγματαΚαλουπωμένες επιφάνειες Στοιχειώδες τελείωμα:Χωρίς συγκεκριμένες απαιτήσειςΘεμελιώσειςΣύνηθες τελείωμα:Χωρίς απαιτήσεις εμφάνισης, ή όταν προβλέπεται η εφαρμογή στρώσης τελειώματοςΕπιφάνειες σοβατισμένες ή μη εμφανείς όπως στο εσωτερικό αγωγών ή φρεατίων ανελκυστήρων.Επιμελημένο τελείωμα:Με απαιτήσεις εμφάνισης, αλλά με περιορισμένη σημασίαΕπιφάνειες που δεν είναι συχνά εμφανείς, επιφάνειες που θα επιστρωθούν, επιφάνειες που θα βαφούν απ' ευθείας και γενικώς επιφάνειες που πρέπει να πληρούν συγκεκριμένες απαιτήσειςΕιδικό τελείωμα:Οταν καθορίζονται ειδικές απαιτήσειςΕπιφάνειες των οποίων η ομαλότητα και/ή η απόχρωση έχουν σημασίαΣτοιχειώδες τελείωμα:Κλειστές ομοιόμορφες επιφάνειες που διαμορφώνονται με απλή επιπέδωση, χωρίς επιπρόσθετη επεξεργασία.Επιφάνειες στις οποίες θα εφαρμοσθεί μηχανική εξομάλυνση ή άλλου τύπου επίστρωση.Σύνηθες τελείωμα:Ομαλές ομοιόμορφες επιφάνειες που διαμορφώνονται με πηχάρισμα ή παρεμφερή επεξεργασίαΕπιφάνειες για εφαρμογή ψευδοδαπέδων και λοιπών επιστρώσεωνΕλεύθερες επιφάνειες2 / 18 Είδος τελειώματοςΠεριπτώσεις εφαρμογήςΠαραδείγματαΕπιμελημένο τελείωμα:Συμπαγείς λείες επιφάνειες που διαμορφώνονται με μύστρισμα ή παρεμφερή μέσαΔάπεδα συνήθων αποθηκευτικών και βιομηχανικών χώρων παραγωγής, που προβλέπεται απλώς να βαφούνΕιδικό τελείωμα:Επιφάνειες ειδικών απαιτήσεων με επιπρόσθετη επεξεργασία ή άλλου τύπου τελείωμα.Δάπεδα αποθηκευτικών χώρων με ειδικές απαιτήσεις διακίνησης.Σημειώνεται ότι τα σχετικά κανονιστικά κείμενα που εφαρμόζονται στην Γερμανία, την Αυστραλία κλπ χώρες περιλαμβάνουν λεπτομερέστερη κατηγοριοποίηση των απαιτήσεων για τα επιφανειακά τελειώματα των κατασκευών από σκυρόδεμα. Είναι λοιπόν σαφές ότι για τις εμφανείς επιφάνειες κατασκευών από σκυρόδεμα απαιτείται επιμελημένο ή ειδικό τελείωμα. Για τα εμφανή σκυροδέματα χρησιμοποιείται ευρύτατα και ο όρος Αρχιτεκτονικό Σκυρόδεμα (Architectural Concrete). Υπάρχει η άποψη ότι όλα τα εμφανή σκυροδέματα είναι και Αρχιτεκτονικά, δοθέντος ότι αποτελούν στοιχείο του Αρχιτεκτονικού σχεδιασμού των όψεων (εξωτερικών και εσωτερικών) της κατασκευής. Κατ' άλλους Αρχιτεκτονικά είναι τα σκυροδέματα που εμφανίζουν ιδιάζουσα μορφή, υφή και χρωματισμό, ως αποτέλεσμα επιλογής υλικών, διαμόρφωσης των ξυλοτύπων ή/και πρόσθετης επεξεργασίας μετά την αφαίρεσή τους, όπως τα έγχρωμα σκυροδέματα, τα σταμπωτά σκυροδέματα, τα σκυροδέματα με εκτεθειμένα τα χονδόκοκκα αδρανή (μετά από υδροβολή), τα εικονογραφημένα σκυροδέματα, τα διαφώτιστα και τόσα άλλα. Οι πρόσθετες/ειδικές διαμορφώσεις των επιφανειών μπορούν να εφαρμοσθούν σε φέροντα και μη στοιχεία των κατασκευών, με χύτευση υστεροχύτων στρώσεων ή με την τοποθέτηση προσθέτων προκατασκευασμένων πετασμάτων (cladding). Οι δυνατότητες είναι πρακτικά απεριόριστες!3 / 18 Ένα εκτεθειμένο στοιχείο από σκυρόδεμα, είναι ευνόητο ότι σταδιακά θα υποστεί αλλοιώσεις, φθορά ή ακόμη και βλάβες από τις περιβαλλοντικές δράσεις. Τα τελειώματα υψηλών απαιτήσεων είναι επίσης και υψηλής δαπάνης και συνήθως αποτελούν σημαντικά ή/και χαρακτηριστικά μορφολογικά στοιχεία των κατασκευών.4 / 18 Στόχος ως εκ τούτου είναι η εξασφάλιση μακράς αντοχής σε διάρκεια (έναντι αποχρωματισμού, ρύπανσης, ρηγματώσεων κλπ). Υπάρχουν πολλές μέθοδοι και τεχνικές για την αντιμετώπιση ή την ελαχιστοποίηση επιπτώσεων αυτών, όπως υδροφοβικός εμποτισμός, εφαρμογή διαφανών ή μη προστατευτικών επιστρώσεων διαφόρων τύπων, εξειδίκευση των μελετών σύνθεσης του σκυροδέματος κλπ. Απόδοση του όρου "surface voids" ως "φυσαλίδες" Από τον Θ. Βουδικλάρη Υπάρχει πράγματι κάποια δυσκολία απόδοσης στην Ελληνική του όρου surface voids και σε διάφορα κείμενα αναφέρονται ως "κενά, "οπές", "τρύπες", "λεία επιφάνεια χωρίς ,,," κλπ,. Με τον τρόπο όμως αυτό δεν δίδεται η πραγματική εικόνα της επιφανείας του σκυροδέματος … Ο αέρας που υπάρχει στην μάζα του σκυροδέματος απομακρύνεται κατά την δόνηση, κατά το εφικτόν, με τη μορφή φυσαλίδων. Οι πολλές φυσαλίδες ανεβαίνουν και βγαίνουν στην ελεύθερη επιφάνεια κατά την έξοδο του δονητή. Ένας αριθμός από αυτές, όμως, προσπαθεί να βρει διέξοδο στην πλευρά του ξυλοτύπου, συνήθως ανεβαίνοντας στη διεπιφάνεια σκυροδέματος - ξυλοτύπου, με ευκολία ή δυσκολία που εξαρτάται από το υλικό, τη διαπερατότητα και την υφή της επιφανείας του ξυλοτύπου. Μερικές από αυτές τις φυσαλίδες, εν επαφή προς τον ξυλότυπο, δεν καταφέρνουν να φτάσουν και να βγουν στην ελεύθερη επιφάνεια, ενώ συγχρόνως καταλαμβάνουν με τον όγκο τους χώρο του κονιάματος. Έτσι, όταν αφαιρεθεί ο ξυλότυπος, παραμένει στην επιφάνεια του σκυροδέματος το "αποτύπωμα" ενός τμήματος της σφαιροειδούς φυσαλίδας, που "έσκασε" αφήνοντας το σημάδι της -- ήτοι μια κοιλότητα με διαστάσεις επιφανείας, όψη και βάθος που εξαρτάται από το μέγεθος της φυσαλίδας που εγκλωβίστηκε. Για το αποτύπωμα αυτό, που σε καμμια περίπτωση δεν είναι τρύπα, προτείνεται ο όρος "φυσαλίδα".Βεβαίως η εξασφάλιση ελαχίστων φυσαλίδων είναι επιθυμητή ή/και απαιτητή, ακόμη και για σκυροδέματα που δεν προβλέπεται να παραμείνουν εμφανή.5 / 18 Η εξασφάλιση επιφανειών με τις ελάχιστες κατά το δυνατόν φυσαλίδες εξαρτάται από όλους τους ακόλουθους παράγοντες: την τελική επιφάνεια του ξυλοτύπου (χαρακτηριστικά και υφή του "πετσώματος") τα χρησιμοποιούμενα αντικολλητικά υλικά ξυλοτύπων (release agents) την σύνθεση του σκυροδέματος την διαδικασία σκυροδέτησης και συμπύκνωσης Η επίτευξη εμφανούς σκυροδέματος υψηλών απαιτήσεων απαιτεί σημαντική εξειδίκευση (και εμπειρία) του κατασκευαστή και του παραγωγού σκυροδέματος, αλλά και στενή συνεργασία μεταξύ τους. Γενικώς το σκυρόδεμα παρασκευάζεται και προσκομίζεται στο έργο σύμφωνα με τα καθοριζόμενα στους ισχύοντες Κανονισμούς και Πρότυπα (ΕΛΟΤ ΕΝ 206-1, ΚΤΣ κλπ). Όταν το σκυρόδεμα πρέπει να πληροί πρόσθετες απαιτήσεις, πέραν των καθοριζομένων στα ισχύοντα κανονιστικά κείμενα, απαιτείται σαφής καθορισμός και προδιαγραφή τους σε συνεννόηση και συμφωνία με τον προμηθευτή του σκυροδέματος. Τα τυποποιημένα σκυροδέματα και η συνήθης διαδικασία χύτευσης εν γένει επαρκούν για την επίτευξη των απλουστέρων μορφών καλουπωτών επιφανειών στοιχείων από σκυρόδεμα, όμως τα υψηλών απαιτήσεων επιφανειακά τελειώματα προϋποθέτουν, κατά κανόνα, εξειδικευμένες συνθέσεις (prescribed concrete), ιδιαίτερα στις ακόλουθες περιπτώσεις: Όταν οποιαδήποτε από τις ιδιότητες του σκυροδέματος (αντοχή, κάθιση, μέγεθος αδρανών, τρόπος σκυροδέτησης, περιεκτικότητα σε αέρα, διαδικασίες ελέγχων) ευρίσκονται εκτός των ορίων, των τιμών που καθορίζονται στους ισχύοντες Κανονισμούς Όταν απαιτούνται ιδιαίτερες επιδόσεις όσον αφορά τα τελικά χαρακτηριστικά του σκυροδέματος, όπως διακυμάνσεις της απόχρωσης εντός καθορισμένων ορίων, πρέπει να συμφωνούνται τα υλικά που θα χρησιμοποιηθούν: - Τύπος ή χρώμα του τσιμέντου και τυχόν προσθέτων τσιμεντοειδών, πηγή προμήθειας, αναλογία ανάμιξης κλπ προκειμένου να εξασφαλισθεί ομοιόμορφη απόχρωση σε όλα τα στοιχεία της κατασκευής - Σταθερότητα χαρακτηριστικών της άμμου, ώστε να μην επέλθουν διαφοροποιήσεις απόχρωσης - Σταθερότητα στο ποσοστό των πλακοειδών ή επιμήκων κόκκων αδρανών (συνιστάται το ελάχιστο), λόγω των επιπτώσεων που έχουν οι κόκκοι αυτοί στην υφή της τελικής επιφανείας του σκυροδέματος - Περιεκτικότητα μίγματος σε τσιμέντο. Οι συνθέσεις του σκυροδέματος για υψηλής ποιότητας επιφανειακά τελειώματα, συνήθως περιέχουν υψηλότερη αναλογία τσιμέντου και μικρότερο λόγο νερού προς τσιμέντου από ότι απαιτείται για την εξασφάλιση της προβλεπόμενης αντοχής. Ενίοτε τα σκυροδέματα αυτά εμφανίζουν μικρότερο εργάσιμο από τα συνήθη, ενδεχομένως είναι μειωμένης αντλησιμότητας και ίσως δεν απαιτήσουν εντονότερη δόνηση για την συμπύκνωσή τους. Η απαίτηση για τον έλεγχο της αποχρώσεως του σκυροδέματος επιτείνει την ανάγκη συνεργασίας του παραγωγού μ τον κατασκευαστή, καθ΄ όσον η απόχρωση επηρεάζεται και από άλλους παράγοντες, εκτός της σύνθεσης του μίγματος, όπως η μέθοδος σκυροδέτησης και οι καιρικές συνθήκες.6 / 18 Αποκαλουπωτικά Οι αποκολλητικοί παράγοντες (ή αντικολλητικά, όπως αλλιώς λέγονται) εφαρμόζονται στην επιφάνεια του καλουπιού πριν από την σκυροδέτηση. Σκοπός τους είναι η εξασφάλιση της ευχερούς απομάκρυνσης του ξυλοτύπου από την επιφάνεια του σκληρυνθέντος σκυροδέματος, χωρίς να προκληθούν βλάβες Στην περίπτωση των εμφανών σκυροδεμάτων, οι αποκολλητικοί παράγοντες (χημικές ουσίες) αποκτούν και έναν πρόσθετο ρόλο, δοθέντος ότι η επιφάνεια του σκυροδέματος καλείται να καλύπτει συγκεκριμένες αισθητικές απαιτήσεις: - περιορισμένες "φυσαλίδες" (blowholes) δε αριθμό και διαστάσεις - αποφυγή συγκόλλησης του ξυλοτύπου με το σκυρόδεμα - υψηλή χρωματική ομοιομορφία της εμφανούς επιφανείας του σκυροδέματος.Ομοιόμορφη εφαρμογή αντικολλητικού με λαστιχένια σπάτουλαΕφαρμογή αντικολλητικού με ψεκασμόΗ σωστή δοσολογία του αποκολλητικού είναι ουσιώδης για την εξασφάλιση καλών επιφανειώνΧρωματικές αλλοιώσεις λόγω υπερδοσολογίας αποκολλητικούΤα αποκαλουπωτικά σχηματίζουν λεπτή διαχωριστική μεμβράνη μεταξύ της επιφανείας (πέτσωμα) του ξυλοτύπου και του σκυροδέματος. Ανάλογα με την σύνθεση του σκυροδέματος, ο τύπος της μεμβράνης αυτής επηρεάζει, ενίοτε σε σημαντικό βαθμό, το επιφανειακό τελείωμα και την ποιότητά του, ιδιαίτερα όσον αφορά τις επιφανειακές φυσαλίδες. Τύποι αποκολλητικών παραγόντων: -Ορυκτά έλαια ή φυτικά έλαια χωρίς πρόσμικτα, με φυσικές αντικολλητικές ιδιότητες-Ορυκτά έλαια με πρόσμικτα (για την χημική επιβοήθηση του διαχωρισμού των επιφανειών)-Υδατικά αντικολλητικά γαλακτώματα7 / 18 Τα υδατικά αντικολλητικά γαλακτώματα (υδατικές διασπορές) λειτουργούν διαφορετικά από ότι τα ορυκτά και φυσικά έλαια. Εξασφαλίζουν ή διεκολύνουν την αποτελεσματική απομάκρυνση των φυσαλίδων αέρος στην διεπιφάνεια σκυροδέματος-ξυλοτύπου. Οσον αφορά τα μη γαλακτωματικά ή τα ελαιώδη προϊόντα, τα ιξώδες τους παίζει σημαντικό ρόλο στην επίτευξη μειωμένης εμφάνισης επιφανειακών οπών. Το ιξώδες επηρεάζετι από την θερμοκρασία του χυτευομένου σκυροδέματος, αλλά και από την θερμοκρασία του περιβάλλοντος. Τα υλικά υψηλού ιξώδους δημιουργούν ισχυρότερη πρόσφυση μεταξύ καλουπιού και σκυροδέματος με αποτέλεσμα τον εγκιβωτισμό φυσαλίδων αέρα που οδηγούν στον σχηματισμό μικρών κοιλοτήτων (των "φυσαλίδων") στην επιφάνεια του σκυροδέματος. Η επιλογή του αντικολλητικού παράγοντα πρέπει να γίνεται ανάλογα με την απορροφητικότητα της επιφανείας του καλουπιού (π.χ. μη απορροφητικές επιφάνειες με επίστρωση πλαστικού, αλλά και ελαφρώς απορροφητικές επιφάνειες με επίστρωση φαινολικής ρητίνης), με την εποχή του έτους που γίνεται η σκυροδέτηση (καλοκαίριχειμώνας με θερμοκρασίες κάτω των 10° C), αλλά καιμε τον αριθμό των προηγουμένων χρήσεων του ξυλοτύπου. Οπές μορφής φυσσαλίδας (blowholes ή bug holes) Πρόκειται για στρογγυλευμένου ή ακανόνιστου σχήματος μικρές κοιλότητες που δημιουργούνται στην επιφάνεια του σκυροδέματος κατά την σκυρόδεση και αποκαλύπτονται με την αφαίρεση των ξυλοτύπων. Οι μικρές φυσαλίδες (κάτω των 10 mm) έχουν συνήθως ημισφαιρικό σχήμα, ενώ οι μεγαλύτερες έχουν ακανόνιστο σχήμα και συχνά εκθέτουν κόκκο χονδροκόκκου αδρανούς. Εμφανίζουν υψηλότερη κατανομή προς την κορυφή του σκυροδετουμένου στοιχείου, παρά προς την βάση του, λόγω της αυξημένης συμπύκνωσης στις κάτω στοιβάδες της χύτευσης και εκ της επιρροής του βάρους της στήλης του νωπού σκυροδέματος. Γενικώς θεωρούνται ως πρόβλημα της εμφανίσεως του σκυροδέματος, αν και η εμφάνιση μεγάλων οπών μπορεί να έχει επιπτώσεις και στην ανθεκτικότητά του. Σύμφωνα με τα ισχύοντα σε διάφορες χώρες Πρότυπα και Κανονισμούς, το μέγεθος και το πλήθος των οπών είναι ένα από τα κριτήρια αξιολόγησης των επιφανειών του σκυροδέματος μετά την αφαίρεση των ξυλοτύπων. Το Αυστραλιανό Πρότυπο AS 3610 περιλαμβάνει φωτογραφίες (σε κλίμακα 1:1) με βάση τις οποίες μπορεί να αξιολογηθεί μια καλουπωτή επιφάνεια (off-form) σκυροδέματος, ως προς την συμμόρφωσή της με το τελείωμα που απαιτούν οι προδιαγραφές. Με την χρήση συνήθων, μη υδροπερατών ξυλοτύπων, είναι σχεδόν αδύνατο να επιτευχθεί επιφάνεια απαλλαγμένη από φυσαλίδες. Με την χρήση υδροπερατών ξυλοτύπων είναι δυνατόν να περιορισθεί σημαντικά, η εμφάνισή τους. Bασικά, οι οπές δημιουργούνται από τον αέρα που εγκλωβίζεται στην εσωτερική παρειά του ξυλοτύπου. Από ποσοτικής πλευράς, ο σχηματισμός τους εξαρτάται από τους εξής παράγοντες: • την υφή και την συνάφεια της επιφανείας του ξυλοτύπου • την κλίση της επιφανείας του ξυλοτύπου (η συχνότητα των οπών αυξάνεται εκεί όπου η επιφάνεια του ξυλοτύπου κλίνει προς το εσωτερικό του στοιχείου) • την χρήση ακατάλληλης ή πολύ συνεκτικής σύνθεσης σκυροδέματος • τον βαθμό δόνησης8 / 18 Μέτρα περιορισμού εφάνισης φυσαλίδων • Χρήση στιβαρού ξυλοτύπου με επαρκή στοιχεία ακαμψίας (δεσίματα) • Αποφυγή χρήσης ξυλοτύπων που κλίνουν προς το εσωτερικό του στοιχείου, όπου είναι εφικτό • Εφαρμογή λεπτής στρώσης αντικολλητικού ξυλοτύπου, μη κολλώδους και ομοιόμορφα απλωμένης • Χρήση υδροπερατού ξυλοτύπου, όπου αυτά είναι εφικτό • Αποφυγή "κολλωδών" συνθέσεων σκυροδέματος, π.χ. μίγματα με υψηλή αναλογία άμμου ή με υψηλή περιεκτικότητα αέρα, καθώς και ισχνά μίγματα • Σκυροδέτηση με ρυθμό που να εξασφαλίζει άνοδο της στάθμης του νωπού σκυροδέματος στον ξυλοτύπο τουλάχιστον 2 m/h • Διασφάλιση ότι το σκυρόδεμα έχει δονηθεί επαρκώς (μέγεθος δονητή, κάναβος διεισδύσεων, εφαρμοζόμενη μεθοδολογία δόνησης) • Βραδεία ανάσυρση του στελέχους του δονητή, ώστε να υπάρχει επαρκής χρόνος διαφυγής του εγκλωβισμένου αέρα προς την επιφάνεια • Εξασφάλιση ότι η επιφανειακή στοιβάδα του σκυροδέματος προς τον ξυλότυπο έχει δονηθεί επαρκώς • Επαναδόνηση της άνω επιφάνειας της υποκείμενης στρώσης αμέσως μετά την προσθήκη της επόμενης, ή τύπανση του ξυότύπου. Επισκευή της επιφάνειας Είναι προτιμότερο να επικιώκεται ελαχιστοποίηση της εμφάνισης των φυσαλίδων παρά η λήψη μέτρων επισκευής/αποκατάστασης της επιφανείας. Ως ορθές πρακτικές για την εξασφάλιση υψηλής ποιότητας εμφανών σκυροδεμάτων αναφέρονται οι εξής: • Προσδιορισμός των επιφανειών που απαιτείται να παραμείνουν εμφανείς • Επιλογή ξυλοτύπου που ανταποκρίνεται στις απαιτήσεις ομαλότητας και υφής των εμφανών επιφανειών σκυροδέματος • Καθορισμός του αποδεκτού ορίου ανωμαλιών και ανοχών (π.χ. μέγεθος και αριθμός φυσαλίδων ανά m2 επιφανείας) • Καθορισμός της διαμόρφωσης (σχηματοποίηση) του ξυλοτύπου, περιλαμβανομένων των θέσεων των συνδέσμων (τζαβέτες), ώστε να προσδιορισθούν οι απαιτήσεις που πρέπει να καλύψει ο κατασκευαστής • Προσδιορισμός των θέσεων των αρμών διακοπής σκυροδέτησης (και των αρμών συστολο-διαστολής), αν απαιτούνται. • Τα αποκολλητικά ξυλοτύπου (release agents) πρέπει να είναι συμβατά με την σύνθεση του σκυροδέματος, την επιφανειακή επίστρωση των ξυλοτύπων και τους τυχόν ρευστοποιητές και πρόσμικτα που θα χρησιμοποιηθούν.9 / 18 Ορθή πρακτική και αποτέλεσμαΑποτελέσματα μη ορθής πρακτικήςΕμφανής αρμός εργασίας (μη αποδεκτός)Εμφανής διαφορά απόχρωσης (μη αποδεκτή)10 / 18 11 / 18 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Κατηγορίες εμφανών σκυροδεμάτων κατά το Merkblatt BDZ/DBV "Sichtbeton" (DDZ: Bundesverband der Deutschen Zementindustrie, DBV: Deutsche Beton- und Bautechnik-Verein) Το Τεχνικό Φυλλάδιο (Merkblatt) DBV/BDZ "Εμφανές Σκυρόδεμα" κατηγοριοποιεί τα χαρακτηριστικά των εμφανών σκυροδεμάτων, τα οποία απαιτείται να καθορίζονται λεπτομερώς κατά τον σχεδιασμό του έργου. Ανάλογα με τις εκάστοτε απαιτήσεις πρέπει να καθορίζονται οι κατηγορίες της υφής των ξυλοτύπων, του πορώδους της επιφανείας του σκυροδέματος, της ομοιοχρωμίας της επιφανείας της κατασκευής, της ακριβείας και της μορφής των αρμών, των γεωμετρικών ανοχών των επιφανειών των στοιχείων και του φινιρίσματος των ξυλοτύπων. Οι προβλεπόμενες κατηγορίες κατάταξης των τελικών επιφανειών των σκυροδεμάτων με βάση τα χαρακτηριστικά αυτά παρουσιάζονται στον ακόλουθο πίνακα: Κατηγορίες εμφανών σκυροδεμάτωνΠεριγραφήΕνδεικτική εφαρμογήΠεριορισμένων απαιτήσεωνSB 1Περιορισμένες απαιτήσεις κατά τον σχεδιασμόKellerwände, Bereiche mit gewerblicher NutzungΣυνήθων απαιτήσεωνSB 2Συνήθεις απαιτήσεις κατά τον σχεδιασμό Υψηλές απαιτήσεις κατά τον σχεδιασμό Ειδικές απαιτήσεις κατά τον σχεδιασμόΚλιμακοστάσια, τοίχοι αντιστήριξηςSB 3 Ειδικών απαιτήσεων SB 4Κατηγορία εµφανούς σκυροδέµατοςΕπιφανειακό πορώδες s1) ns2)SB 1Απόχρωση s, nsΑρµοί εργασίας και ξυλοτύπωνP1ΥφήFT1AF1T1Προσόψεις Αντιπροσωπευτικά δομικά στοιχεία ∆είγµα επιφανείας (mock-up)Κατηγορία φινιρίσµατος ξυλοτύπουπροαιρετικόΕπιπεδότηταSHK1E1 SB 2P2P1T2 SB 3 SB 4 1) 2)s nsAF2συνιστάταιFT2 P3 P4T3P2 P3AF3 AF4FT2, FT3E2 E3Συνιστάται ιδιαίτερα απαραίτητοSHK2 SHK3= απορροφητικός ξυλότυπος = μη απορροφητικός ξυλότυπος -T1 --Υφή ξυλοτύπων - συναρμογέςT2-T3-Επιτρέπονται ίχνη από το υλικό του ξυλοτύπου Ως επί το πλείστον επιφάνεια σκυροδέματος καλυμμένη από τσιμεντοπολτό (κλειστή επιφάνεια χωρίς προεξέχοντα χονδρόκοκκα αδρανή) Διαφυγές σκυροδέματος στις συναρμογές των στοιχείων του ξυλοτύπου έως 20 mm κατά πλάτος και 10 mm καθ' ύψος Διαφυγές σκυροδέματος στις συναρμογές των στοιχείων του ξυλοτύπου έως 10 mm κατά πλάτος και 5 mm καθ' ύψος Ως επί το πλείστον επιφάνεια σκυροδέματος καλυμμένη από τσιμεντοπολτό (κλειστή επιφάνεια χωρίς προεξέχοντα χονδρόκοκκα αδρανή) Τα κοιλώματα και οι εξάρσεις της επιφανείας δεν θα υπερβαίνουν τα 5 mm Επιτρέπονται ίχνη από το υλικό του ξυλοτύπου Ομαλή, "κλειστή" και γενικώς ομοιόμορφη επιφάνεια του σκυροδέματος Διαφυγές από συναρμογές των στοιχείων του ξυλοτύπου πλάτους έως 3 mm Γίνονται αποδεκτές τεχνικώς αναπόφευκτες προεξοχές (ίχνη) σκυροδέματος ύψους έως 3 mm Λεπτομερής καθορισμός προσθέτων απαιτήσεων (διαφυγές στις συναρμογές στοιχείων του ξυλοτύπου, αρχιτεκτονικές εσοχές - σκοτίες- κλπ).12 / 18 FT1-FT2 Ομοιοχρωμία (χρωματική σταθερότητα)---FT3 -Επιτρέπεται αποχρωματισμός σε ανοικτότερους ή σκοτεινότερους τόνους Δεν επιτρέπονται ίχνη σκουριάς και ρύποι Επιτρέπεται ο αποχρωματισμός μεγάλων επιφανειών σε ανοικτότερους ή σκοτεινότερους τόνους όταν είναι ομοιόμορφος Επιτρέπονται ξυλότυποι διαφόρων τύπων και επιφανειακής επεξεργασίας και πρώτες ύλες διαφόρων τύπων και προέλευσης Επιτρέπεται περιορισμένος αποχρωματισμός σε ανοικτότερους ή σκοτεινότερους τόνους (υπό μορφή "συννέφων", σε περιορισμένη χρωματική κλίμακα) Δεν γίνεται αποδεκτός ο έντονος αποχρωματισμός λόγω χρήσεως ξυλοτύπων με διαφορετικές επιστρώσεις, πρώτων υλών διαφορετικής προέλευσης και ακατάλληλης συντήρησης σκυροδέματος. Δεν γίνονται αποδεκτά ίχνη σκουριάς και εμφανείς πληρώσεις με επισκευαστικά κονιάματα Απαιτείται η επιλογή καταλλήλου και συμβατού αντικολλητικού ξυλοτύπωνμέγιστο επιφανειακό πορώδες σε mm P1≈ 3000 (≈ 1,2 %)P2≈ 2250 (≈ 0,9 %)P3≈ 1500 (≈ 0,6 %)P4Κατηγορία επιφανειακού πορώδους2≈ 750 (≈ 0,3 %)λαμβάνονται υπ' όψη οι πόροι διαμέτρου 2 mm
Έχουν δημοσιευτεί 5 σχόλιαΜετάβαση στην αρχή του άρθρου
28 Μαίου 2016

Είναι εξαιρετικά σημαντικό να αναφέρουμε ότι το fair-faced concrete θα πρέπει να μπορεί να διατηρεί συγκεκριμένα όρια αισθητικής με την γήρανση. Για τον λόγο αυτό, τα όρια που τίθενται απο τον μελετητή ελέγχονται σε συνθήκες επιταχυνόμενης γήρανσης (accelerating weathering). Η διαδικασία αυτή ορίζεται απο τα πρότυπα ASTM G154, ASTM D4329, ASTM D4587, ISO 4892 και για τεχνικά έργα τύπου Νιάρχειο επιλέγεται συνήθως χρόνος >2000 ώρες. Ο μελετητής λοιπόν θα επιλέξει είτε natural ageing δηλαδή θα αφήσει τα όρια ανοικτά και δεν θα θέσει μακροχρόνιες απαιτήσεις ή θα ορίζει χρωματικές αποκλίσεις με βάση τον χρόνο της επιταχυνόμενης γήρανσης.

Χρήστος Ροδόπουλος

29 Απριλίου 2016

Το φαινόμενο της δημιουργίας των φυσαλίδων είναι πράγματι σύνθετο. Η απορροφητικότητα, τόσο της επιφανείας του ξυλοτύπυ, όσο και των αδρανών είναι σημαντικοί παράγοντες εξασφάλισης ενός fair faced concrete και έχουν επισημανθεί μεταξύ άλλων στο άρθρο (εξειδικευμένες μελέτες σύνθεσης σκυροδέματος κλπ).
Οι εμφανείς επιφάνειες με χρήση ομοιομόρφων σανίδων με συγκεκριμένη διάταξη των "νερών" του ξύλου και των μεταξύ τους αρμών (λ.χ. κατά Αρη Κωνσταντινίδη) εντάσσονται στα αρχιτεκτονικά σκυροδέματα και απαιτούν ιδιαίτερη επιμέλεια (και κόστος) για την δημιουργία τους).

Παν. Αναγνωστόπουλος

28 Απριλίου 2016

Αγαπητέ Θοδωρή, οι απλάνιστες σανίδες με αρμό δεν θεωρούνται fair-faced concrete αλλά αρχιτεκτονική ιδιαιτερότητα. Άρα η ειλικρινής ονοματολογία είναι τελική επιφάνεια κατά πχ. Κωνσταντινίδη και δεν ανήκει στα εμφανή σκυροδέματα. Οι φυσαλίδες προσωπικά θεωρώ οτι δεν αντικατοπτρίζουν το φαινόμενο που περιγράφεται. Σε ποσοστό >70% δημιουργούνται κατά την ωρίμανση του σκυροδέματος και όχι κατά την δόνηση. Η αύξηση της θερμοκρασίας κατά την ωρίμανση οδηγεί σε αύξηση της πίεσης και άρα συνυπάρχει η δημιουργία νέων φυσαλίδων και η αύξηση του μεγέθους των υφισταμένων. Συνήθως δημιουργούνται απο το ποσοστό υγρασίας που έχουν απορροφήσει τα αδρανή και που με την αύξηση της θερμοκρασίας την αποβάλλουν. Για τον λόγο αυτό τα fair-faced απαιτούν αδρανή χαμηλής απορρόφησης.

Χρήστος Ροδόπουλος

23 Απριλίου 2016

Νομίζω ότι για την επιτυχία του εμφανούς σκυροδέματος είναι αναγκαία η πλήρης προδιαγραφή του από τον μελετητή, μακάρι να δίδεται και η περιγραφή του τρόπου κατασκευής του. Οι απαιτήσεις πρέπει να είναι ρεαλιστικές και να ανταποκρίνονται τόσο στις οικονομικές δυνατότητες του κυρίου του έργου όσο και στις τεχνικές δυνατότητες του κατασκευαστή. Ιδιαίτερα αναγκαίο είναι αυτό όταν το επιδιωκόμενο αποτέλεσμα είναι πρωτότυπο ή ασυνήθιστο, δεδομένου ότι κάθε αρχιτέκτων μπορεί να "επινοήσει" μια "δική του" επιθυμητή τελική εμφάνιση.

Αλλά και στην απλούστερη και συνηθέστερη των περιπτώσεων, του ξυλοτύπου με σανίδες, μπορούν να υπάρξουν διαφοροποιήσεις απαιτήσεων εμφανίσεως τελικού αποτελέσματος. Στην άσκηση του επαγγέλματος έχω ζήσει την απαίτηση για πλανισμένες σανίδες, με σφραγισμένους (στοκαρισμένους) αρμούς, αλλά και την άποψη του Άρη Κωνσταντινίδη για απλάνιστες σανίδες (καινούργιες, ίσου πλάτους και πάχους), με αρμό ένα-δύο χιλιοστά, από τον οποίο "ξεχειλίζει" φυσιολογικά κάποιο ίχνος κονιάματος -- ως ένδειξη κατασκευαστικής και "αρχιτεκτονικής" ειλικρίνειας.

Θ. Βουδικλάρης

22 Απριλίου 2016

Καταπληκτικό άρθρο, μπράβο Παναγιώτη! Χρειαζονται τέτοια άρθρα, γιατί μόνο αρθρα για την αντοχή και την ανθεκτικότητα γράφονται τωρα πια. Ομως ο πελάτης θέλει το όμορφο σκυρόδεμα, την ωραία επιφάνεια, το εμφανές, το Fair-Face Concrete, χωρίς Φυσαλλίδα, ομοιόχρωμο, same colour concrete, όπως στο ΝΙΑΡΧΕΙΟ, SNFCC, κλπ.
Ν.Μαρσέλλος, Πολ. Μηχ. ΕΜΠ

Εισάγετε το όνομά σας. *
Εισάγετε το e-mail σας. *
Μήνυμα
Κάντε ένα σχόλιο για το άρθρο. Το μήνυμα σχολίου σας θα δημοσιοποιηθεί μετά από έγκριση από την αρμόδια Επιτροπή.
*

Σφάλμα

Εισάγετε το όνομά σας.

Σφάλμα

Εισάγετε το e-mail σας.

Σφάλμα

Εισάγετε μήνυμα σχολίου.

Σφάλμα

Προέκυψε ένα λάθος κατά την αποστολή του σχολίου σας, παρακαλώ δοκιμάστε ξανά αργότερα.

Μήνυμα

Το μήνυμα σχολίου απεστάλη επιτυχώς. Θα δημοσιευτεί το συντομότερο δυνατό μετά την έγκριση του από την αρμόδια Επιτροπή.